Czy twoją codziennością jest starannie przygotowany przecier, który kończy wszędzie, tylko nie w brzuszku twojego dziecka? Odmawianie przecierów i nowych pokarmów to bardzo powszechny problem, z którym mierzy się większość rodziców. Jeśli dziecko odmawia spróbowania czegokolwiek nowego, często wiąże się to z frustracją i obawami rodziców o to, czy jest najedzone i zdrowe.
Dzieci najczęściej zaczynają odmawiać przecierów lub nowych potraw około 6. miesiąca życia, a czasem ten okres trwa aż do 2–3 roku życia. Nawet 40% dzieci w tej grupie wiekowej doświadcza okresu neofobii żywieniowej, czyli lęku przed nowymi pokarmami.
Warto podkreślić, že odmawianie jedzenia i przecierów nie musi oznaczać problemów zdrowotnych ani psychicznych, czasem to tylko etap rozwojowy, który mija sam. Każde dziecko rozwija się we własnym tempie, a jako rodzice możecie zrobić wiele, aby ten etap przebiegł łagodniej.
Kiedy i dlaczego dzieci odmawiają przecierów i nowych pokarmów?
Dzieci rodzą się z naturalną preferencją słodkich i delikatnych smaków — mleko matki, ich pierwszy pokarm, jest słodkie i smaczne. Wprowadzanie przecierów otwiera przed dzieckiem zupełnie nowy świat smaków, zapachów i konsystencji, co może wywoływać lęk i odmowę. Nazywamy to neofobią żywieniową i jest to naturalny mechanizm chroniący przed spożyciem czegoś potencjalnie niebezpiecznego.
Fizjologiczne przyczyny odmowy jedzenia mogą obejmować wyrzynanie się zębów z towarzyszącym bólem dziąseł, zmęczenie, refluks lub nudności. Niektóre dzieci mogą być bardziej wrażliwe i odrzucać nowe konsystencje lub intensywne smaki. W każdym przypadku skonsultujcie się z pediatrą, aby wykluczyć poważniejsze problemy zdrowotne stojące za odmową jedzenia.
Do aspektów psychologicznych należy przede wszystkim potrzeba autonomii dziecka. Dziecko w wieku 1–3 lat doświadcza zwiększonej potrzeby kontroli nad swoim światem, a odmawiając jedzenia, demonstruje swoją wolę i niezależność. Ważną rolę odgrywa także siła przyzwyczajeń. Dziecko często odrzuca nowości, ponieważ czuje się bezpieczniej w dobrze znanym otoczeniu.
Najczęstsze błędy rodziców przy wprowadzaniu przecierów
Jednym z najczęstszych błędów jest zbyt szybkie tempo wprowadzania nowych produktów. Dziecko potrzebuje czasu, by nauczyć się jeść nowy rodzaj pożywienia. Często potrzeba 10–15 powtórnych ekspozycji, zanim dziecko się przyzwyczai.
Wielu rodziców kładzie też nacisk na ilość zjedzonego jedzenia, co ostatecznie wywołuje stres zarówno u dziecka, jak i u nich samych. Kolejnym błędem jest tworzenie niefortunnych warunków, takich jak oglądanie telewizji podczas karmienia, aby dziecko „jadło lepiej”. Taka strategia może krótkoterminowo przynieść ulgę, ale długofalowo buduje niezdrowe nawyki i zależność od rozpraszaczy.
Dużym problemem jest nadmierne koncentrowanie się na tym, co dziecko je. Dziecko jest wrażliwe na emocje rodziców i im bardziej sytuacja jest emocjonalnie napięta, tym częściej odmawia jedzenia.
Jak postępować prawidłowo
Standardowo zaleca się rozpoczęcie wprowadzania pokarmów uzupełniających około 6. miesiąca życia dziecka, stopniowo i powoli. Zacznijcie od warzyw jednoskładnikowych, a dopiero później przechodźcie do kolejnych produktów.
Zgodnie z ogólnymi zaleceniami posiłki powinny być przygotowywane bez dodatku cukru i soli i najlepiej gotowane na parze, aby zachowały ważne witaminy i minerały.
Starajcie się unikać zmuszania do jedzenia, lepiej proponować dany produkt wielokrotnie.
Kluczem do sukcesu są cierpliwość i wielokrotne proponowanie danego produktu. Trzymajcie się stałych ram czasowych, w których oferujecie dziecku posiłek. Najlepiej w spokojnym otoczeniu.
Życzymy wam wiele cierpliwości i radosnych wspomnień podczas odkrywania nowych smaków z waszym dzieckiem.